Ορατό πλέον το τέλος του δρόμου στο Κυπριακό

Το μέλλον των διαπραγματεύσεων στο Κυπριακό κρίνεται στα δύο τριήμερα των εντατικών διαπραγματεύσεων του Ιανουαρίου (11-13 και 18-20).

Όπως έχει ήδη ανακοινωθεί από τους Χριστόφια και Ταλάτ, θα επιδιωχθεί σύγκλιση στα κεφάλαια: διακυβέρνηση και διαμοιρασμός της εξουσίας, οικονομία και Ε.Ε., στα οποία έχει καταγραφεί πρόοδος. Επίσης, θα συζητηθεί και το περιουσιακό.

Ο κ. Χριστόφιας, μετά την επίσημη ανακοίνωση της συμφωνίας για διεξαγωγή των εντατικών συνομιλιών, διακήρυξε: «Είμαι αποφασισμένος, αν η τουρκοκυπριακή πλευρά δείξει την ανάλογη καλή θέληση και δεν παραβιάζονται βασικές αρχές για τη λύση του Κυπριακού, να προχωρήσω. Αυτό πρέπει να είναι ξεκάθαρο».

ΟΙ ΔΙΑΦΩΝΙΕΣ

Η δήλωση αυτή, σύμφωνα με πηγή που πρόσκειται στο προεδρικό περιβάλλον, απευθυνόταν τόσο προς τα συγκυβερνώντα κόμματα που αντιδρούν στην επιτάχυνση των συνομιλιών, όσο και προς την άλλη πλευρά. Όπως το επεξήγησε η ίδια πηγή, «αν η άλλη πλευρά έρθει στις διαπραγματεύσεις με λογικές προτάσεις, ο Χριστόφιας θα προχωρήσει, ανεξαρτήτως της στάσης που θα τηρήσουν τα κόμματα ΔΗΚΟ και ΕΔΕΚ».

Τι σημαίνει, όμως, «λογικές θέσεις»; Ο Μεχμέτ Αλί Ταλάτ ανακοίνωσε ότι η τουρκοκυπριακή πλευρά υποβάλλει νέες προτάσεις, «προκειμένου να δημιουργηθεί μια θετική ατμόσφαιρα και να κάνουμε το αποφασιστικό βήμα».

Τι περιεχόμενο θα έχουν αυτές οι ιδέες αναμένεται να εξακριβωθεί στις συνομιλίες. Αυτό που τώρα γνωρίζουμε είναι τις θεμελιώδεις διαφωνίες που είναι, βασικά, δύο:
* Το ποσοστό εκπροσώπησης των Τουρκοκυπρίων στα διάφορα όργανα και στους θεσμούς της ομοσπονδίας.

* Η σχέση των συνιστωσών πολιτειών με τον έξω κόσμο.

Οι Τουρκοκύπριοι ζητούν ίσο ποσοστό συμμετοχής και εναλλαγής στις προεδρίες και στις διευθύνσεις σ’ έναν μεγάλο αριθμό θεσμών και αρμοδιοτήτων. Το ποσοστό που διεκδικούν, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, είναι κατά πολύ πέραν των όσων πρόβλεπε για τα ίδια ζητήματα το σχέδιο Ανάν.

Είναι αυτές οι θέσεις που ερμηνεύονται από την ελληνοκυπριακή πλευρά ότι «μυρίζουν συνομοσπονδιακά στοιχεία». Η ελληνοκυπριακή πλευρά αποδέχεται την αποτελεσματική συμμετοχή των Τουρκοκυπρίων, στο πλαίσιο της πολιτικής ισότητας, αλλά απορρίπτει κατηγορηματικά την ίση συμμετοχή.

Σύμφωνα με κυβερνητική πηγή στη Λευκωσία, «εάν η τουρκοκυπριακή πλευρά δεν εμμένει στις υπερβολικές απαιτήσεις της, τότε μπορεί να γίνει η αποφασιστική πρόοδος τον Ιανουάριο».

Εκ των πραγμάτων, οι εντατικές του Ιανουαρίου θα ξεκαθαρίσουν το μέλλον των συνομιλιών. Εάν κλείσουν ή σχεδόν κλείσουν τα τρία κεφάλαια που ανακοινώθηκε ότι θα απασχολήσουν στις εντατικές συνομιλίες, το θετικό αποτέλεσμα θα έχει αντανάκλαση και στις συζητήσεις για το περιουσιακό, ενώ με την επίσκεψη του Μπαν Κι Μουν στην Κύπρο, στις αρχές Φεβρουαρίου, θα δοθεί ένα έντονα θετικό μήνυμα για το μέλλον των συνομιλιών. Διαφορετικά, οι συνομιλίες θα εκφυλιστούν και θα καταρρεύσουν.

ΤΙ ΕΣΤΙ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ;

Στο μεταξύ, εν όψει των εξελίξεων του 2010 και με δεδομένο ότι η κοινή γνώμη δεν είναι εξοικειωμένη με την ιδέα της ομοσπονδιακής λύσης, η κυβέρνηση της Κύπρου ανακοίνωσε ότι θα ξεκινήσει εκστρατεία ενημέρωσης για το τι εστί ομοσπονδία.

Στην πρόθεση αυτή της κυβέρνησης αντιδρούν τόσο τα κόμματα ΔΗΚΟ και ΕΔΕΚ, που συμμετέχουν στην κυβέρνηση, όσο και η Εκκλησία που έχει ξεκινήσει καμπάνια με τη διανομή βιβλίων - μέσω των εκκλησιών - για τους κινδύνους της ομοσπονδιακής λύσης.

Προχθές, ο πρόεδρος Χριστόφιας με δημόσια ομιλία του κατήγγειλε ότι «η αμφισβήτηση της διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας και η αναζήτηση του ευκταίου χύνει νερό στο μύλο της διχοτόμησης. Το δίλημμα είναι σαφές: ή λύση ομοσπονδίας ή διχοτόμηση», είπε.

Ο πρόεδρος Χριστόφιας, αφού εξήγησε ότι δεν υπάρχει άλλη επιλογή λύσης, είπε πως η διζωνική - δικοινοτική ομοσπονδία είναι λύση ανάγκης. «Είναι το τίμημα του δίδυμου εγκλήματος. Του φασιστικού πραξικοπήματος της χούντας των Αθηνών και της ΕΟΚΑ Β’ και της τουρκικής εισβολής, που έφερε τη συνεχιζόμενη έως και σήμερα κατοχή με όλες τις τραγικές συνέπειές της», είπε.

Ο ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ

Ο Χριστόφιας δέχεται παράλληλη κριτική για μη αποφασιστική πολιτική, από τον αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης, Νίκο Αναστασιάδη, ο οποίος προέβλεψε ότι οι εντατικές συνομιλίες του Ιανουαρίου είναι καταδικασμένες σε αποτυχία.

Ο Αναστασιάδης επικρίνει τον Χριστόφια για κωλυσιεργία και ροκάνισμα του χρόνου και ότι αποδέχθηκε τις εντατικές συνομιλίες, όχι για να λύσει το Κυπριακό, αλλά για να βοηθήσει τον Ταλάτ να κερδίσει τις εκλογές του Απριλίου.

«Δεν μπορεί να εντατικοποιούνται οι συνομιλίες, απλά γιατί θέλουμε να βοηθήσουμε έναν σύντροφο, έναν συνομιλητή. Η κύρια έγνοια πρέπει να επικεντρώνεται στο πώς βοηθούμε ευρύτερα το λαό και κατά κύριο λόγο τον κυπριακό ελληνισμό», είπε σε ομιλία του στη Λεμεσό.

«Θα πρέπει να αξιοποιηθούν ορόσημα και συγκυρίες, να μετατρέψουμε το χρόνο ασφυκτικό κλοιό για την Τουρκία και όχι σε κάθε πρόσκληση και πρόκληση για διάλογο να απαντούμε ότι δεν δεχόμαστε ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα», είπε ο πρόεδρος του ΔΗΣΥ, ξεκαθαρίζοντας πως το κόμμα του δεν είναι διατεθειμένο να στηρίξει την όποια λύση, χωρίς να προηγηθεί διαβούλευση και συνεννόηση με την αντιπολίτευση.