Έχει πετρέλαιο η Ελλάδα;

Γκρίζες ζώνες, Μπάμπουρας, casus belli, υφαλοκρηπίδα, διεθνές δίκαιο, συνεκμετάλλευση, Αιγαίο. Όλες οι λέξεις οδηγούν σε μία: πετρέλαιο. Τελικά, έχουμε τόσο πολύ; Ανεβήκαμε στη μοναδική για τον ελλαδικό χώρο εδώ και 30 χρόνια πλωτή εξέδρα άντλησης στ' ανοιχτά της Καβάλας. Γνωρίσαμε τα μυστικά της εξόρυξης, μάθαμε για τα περίπλοκα οικονομικά ντιλ γύρω απ' τον ελληνικό μαύρο χρυσό, για τα πλάνα των νέων γεωτρήσεων στην περιοχή. Κι αφήσαμε πίσω μας τον Πρίνο σε ταραγμένα νερά, καθώς για άλλη μια φορά ένα τουρκικό ωκεανογραφικό κόβει βόλτες έξω απ' τη Θάσο. Τελικά, το πετρέλαιο είναι για μας ευλογία ή κατάρα; Η αιτία ή η αφορμή; Ιδού η απορία.

 Ο Prinos Β είναι το σύμπλεγμα τεσσάρων πλωτών εξεδρών άντλησης πετρελαίου που εδώ και 30 έτη βρίσκονται στη θαλάσσια περιοχή ανάμεσα στην Καβάλα και τη Θάσο. Το σύμπλεγμα μέχρι σήμερα έχει δώσει 120 εκατ. βαρέλια, με όφελος για το ελληνικό δημόσιο περί τα 500 εκατ. δολάρια. Σήμερα ο μαύρος χρυσός του Πρίνου αντλείται από 12 πηγάδια σε διάφορα βάθη, που κυμαίνονται από 1.000 ώς 3.000 μ. Πόσο πετρέλαιο έχουμε; Εάν μετά από δεκαετίες σεισμικών καταγραφών σε 63.000 χλμ. ελληνικής γης και θάλασσας και πάνω από 171 γεωτρήσεις, το μόνο εκμεταλλεύσιμο κοίτασμα είναι αυτό της ευρύτερης περιοχής του Πρίνου, όπου η ποσότητα που αντλείται καλύπτει το 1% των αναγκών του πληθυσμού, η χώρα δεν είναι Ελ Ντοράντο. Ακόμη και στις περιπτώσεις που έχουν προκύψει ενδείξεις ή έχουν επιβεβαιωθεί κοιτάσματα υδρογονανθράκων, όπως στην Πελοπόννησο και στη Β. Ελλάδα, δεν είναι βέβαιο ότι αυτό το πετρέλαιο θα μπορέσει να αντληθεί (έχουμε και δύσκολο γεωλογικό περιβάλλον) ή, και αν αντληθεί, ότι θα είναι καλής ποιότητας... Για να δοθούν, όμως, οι απαντήσεις πρέπει να αρχίσουν οι γεωτρήσεις. Για όσους ασχολούνται με τα πετρέλαια, η γεώτρηση είναι ό,τι για το γιατρό το χειρουργείο. Ο μόνος τρόπος για να βεβαιωθεί κανείς τι κρύβει μέσα του ο ασθενής.

ΕΝΑ ΠΡΩΙ ΣΤΙΣ ΕΞΕΔΡΕΣ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ

Χρειαστήκαμε περίπου 35' για να προσεγγίσουμε με το πλοιάριο τις εξέδρες πετρελαίου ανάμεσα στην Καβάλα και τη Θάσο, 3,5- 4 ν.μ. από την ακτή της Καρβάλης. Χρειαστήκαμε και χείρα βοηθείας από τους εργαζομένους ώστε να ανεβούμε στο σύμπλεγμα των τεσσάρων εξεδρών του Πρίνου, έκτασης περίπου 500 τετραγωνικών μέτρων.

Ο επικεφαλής των εξεδρών, χημικός μηχανικός κ. Σωτήρης Παυλάκης, αφού μας υπενθυμίζει τους κανόνες ασφαλείας, μας εξηγεί τι ακριβώς συμβαίνει στο χώρο. Κάτω από τα πόδια μας υπάρχουν δώδεκα πηγάδια. Κάποια είναι πρόσφατα, κάποια άλλα κρατάνε από τις αρχές του '80, οπότε έγιναν οι πρώτες γεωτρήσεις στην περιοχή. Κάποια φτάνουν στα 1.000 μ. βάθος και κάποια άλλα στα 2.500 με 3.000 μ. Οι περισσότεροι από τους 17 εργαζομένους -τόσος είναι πάντα ο αριθμός τους σε καθεμία από τις τρεις 8ωρες βάρδιες της ημέρας- είναι απασχολημένοι στα δύο από τα τρία stages της πλατφόρμας Α και οι υπόλοιποι στη Β. Πρόκειται για τις πλατφόρμες παραγωγής. Λίγο πιο μακριά, στη Δ, γίνεται η πρώτη επεξεργασία του πετρελαίου.